English versionW dniu 8 kwietnia br. przypada 81. rocznica śmierci gen. Mariusza Zaruskiego. Aresztowany we Lwowie w 1940 r., został przetransportowany do sowieckiego więzienia w Chersoniu (południowa Ukraina), gdzie zmarł 8 kwietnia 1941 r. Był żołnierzem Legionów Polskich, społecznikiem, wychowawcą młodzieży, pionierem turystyki górskiej i narciarstwa.
W związku z rocznicą śmierci „pierwszego harcerza i żeglarza Rzeczypospolitej” zachęcamy do obejrzenia filmu dokumentalnego „Mariusz Zaruski – patriota zakochany w morzu”, którego konsultantem merytorycznym był Bartosz Januszewski (IPN Oddział w Gdańsku).
Reżyseria: Paweł Majstrenko; produkcja: Konsulat Generalny RP w Odessie, Związek Polaków na Ukrainie Oddział w Odessie; współpraca: IPN Gdańsk, Pivdenniy Artprostir; konsultacja historyczna: Bartosz Januszewski (IPN Gdańsk); prapremiera: 8 kwietnia 2021 w Chersoniu (w 80. rocznicę śmierci M. Zaruskiego); premiera: 22 czerwca 2021 w Odessie (w ramach „Dni Polskich w Odessie”).
Informujemy również, że IPN Oddział w Gdańsku wraz z partnerami planuje organizację regat żeglarskich upamiętniających postać Mariusza Zaruskiego, taternika i żeglarza, którego życiowym credo stało się uczynienie młodych Polaków „twardymi jak granit, czystymi i głębokimi jak morze”. Szczegóły wkrótce.
Inicjatywa IPN Oddział w Gdańsku będzie formą hołdu oddanego organizatorom i uczestnikom regat żeglarskich im. gen. Mariusza Zaruskiego o Puchar Prezydenta RP, które 11 lat z rzędu odbywały się w Chersoniu na Ukrainie.
Przypominamy również o wybranych inicjatywach IPN Oddział w Gdańsku poświęconych Mariuszowi Zaruskiemu:
- Biograficzna wystawa elementarna „Mariusz Zaruski” (materiałem uzupełniającym wystawę jest dostępna online broszura wydana przez IPN z serii „Bohaterowie Niepodległej” pt. „Mariusz Zaruski”, której autorem jest także Bartosz Januszewski)
- Gra miejska „Życie w Odessie. Ścieżkami Mariusza Zaruskiego 1867–1941”,
- Uroczyste otwarcie biograficznej wystawy elementarnej IPN pt. „Mariusz Zaruski” w Odessie,
- Prelekcje, wystawa, regaty, uroczystości. IPN Gdańsk przypomina o gen. Mariuszu Zaruskim na Ukrainie.
***
Mariusz Zaruski (1867–1941) – konspirator, zesłaniec, legionista i ułan, pięciokrotnie odznaczony Krzyżem Walecznych. Niestrudzony społecznik, wychowawca i przyjaciel młodzieży. Taternik i żeglarz, którego życiowym credo stało się uczynienie młodych Polaków „twardymi jak granit, czystymi i głębokimi jak morze”. Z żelazną konsekwencją torował drogę polskiej niepodległości, a po jej odzyskaniu – kładł fundamenty pod jej suwerenny byt.
