Instytut Pamięci Narodowej - Gdańsk

https://gdansk.ipn.gov.pl/pl2/aktualnosci/144307,Juz-jest-Ukazala-sie-ksiazka-Zebrala-sie-w-Gdyni-klika-Lata-1945-1947.html
28.02.2026, 21:07

Już jest! Ukazała się książka „Zebrała się w Gdyni klika. Lata 1945-1947”

Współautorem publikacji jest Robert Chrzanowski z Archiwum IPN Gdańsk.

24.05.2021

Autorzy książki „Zebrała się w Gdyni klika. Lata 1945-1947” Robert Chrzanowski i Małgorzata Sokołowska w sposób popularny, acz poparty źródłowo, pokazują jak wyglądały pierwsze lata „władzy ludowej" w mieście.

Z lektury tej czytelnicy mogą dowiedzieć się więcej o dwóch tajemniczych „gdyńskich pułkownikach” (a de facto sowieckich): Siergiejence i Anatolu, jak naprawdę wyglądała „bratnia pomoc” w odbudowie miasta i rozminowywaniu portu, a także, jak nowe władze rozwiązały delikatny i złożony problem tzw. rehabilitacji osób wpisanych na niemiecką listę narodową oraz jak usiłowały rozwiązać problem mieszkaniowy przy pomocy… wysiedleń „niepotrzebnych” gdynian.

Znajdą też czytelnicy odpowiedzi na pytania: czy faktycznie miejska zabudowa Gdyni uniknęła większych zniszczeń w czasie wojny, czy organa bezpieczeństwa zapewniały bezpieczeństwo mieszkańcom, czy też raczej stanowiły dla nich wielkie zagrożenie.

W publikacji poruszane są także sprawy upamiętnienia gdyńskich ofiar II wojny światowej – czy spotkały się z takim uczczeniem, jak głosiła oficjalna propaganda?

Sporo miejsca zajmują najważniejsze wydarzenia polityczne w mieście: utworzenia Miejskiej Rady Narodowej, referendum ludowego, wyborów do Sejmu Ustawodawczego i ostatecznego zniszczenia Polskiego Stronnictwa Ludowego.

Bogato ilustrowany, 300-stronicowy album pokazuje też pierwsze trzy lata reaktywowanej Państwowej Szkoły Morskiej oraz utworzenia w Gdyni Wyższej Szkoły Handlu Morskiego – zaczątku Uniwersytetu Gdańskiego, przeniesionej następnie do Sopotu.