Instytut Pamięci Narodowej - Gdańsk

https://gdansk.ipn.gov.pl/pl2/aktualnosci/212825,Przewodnik-po-upamietnionych-miejscach-meczenstwa-ofiar-Marszu-Smierci-wiezniow-.html
27.02.2026, 06:40

Przewodnik po upamiętnionych miejscach męczeństwa ofiar Marszu Śmierci - więźniów niemieckiego obozu koncentracyjnego Stutthof - do pobrania

Poznaj jeden z najtragiczniejszych rozdziałów historii niemieckiego obozu KL Stutthof.

24.01.2025

W 2025 roku przypada 80. rocznica Marszu Śmierci – ewakuacji więźniów niemieckiego obozu koncentracyjnego Stutthof. W styczniu 1945 roku ponad 33 tysiące wycieńczonych osób zostało zmuszonych do wielodniowego marszu w nieludzkich warunkach, który stał się ostatnią drogą dla ponad 17 500 więźniów.

W czasie tej tragicznej ewakuacji więźniowie zmagali się z mrozem, głodem, wyczerpaniem oraz brutalnością eskortujących ich esesmanów. Ci, którzy nie mieli siły dalej iść, byli zabijani na miejscu. Śnieg czerwienił się od krwi, a zbiorowe mogiły ofiar naznaczyły wiele miejsc na Pomorzu.

Przewodnik po miejscach pamięci

To wyjątkowa publikacja, która przybliża losy więźniów KL Stutthof oraz ukazuje miejsca pamięci – od tablic pamiątkowych i pomników po zbiorowe mogiły i cmentarze. Znajdziesz w nim także historie bohaterstwa, takie jak opowieść o małżeństwie Malinowskich, które ukryło dwie żydowskie więźniarki w swoim domu, ryzykując życie.

Autorką przewodnika jest Anna Kołakowska pracownik Biura Upamiętniana Walk i Męczeństwa IPN.