– Ocean jest zbyt wielki, zbyt potężny, aby poddać się cnotom powszechnym. Nie ma ani współczucia, ani wiary, ani prawa, ani pamięci. Dlatego ci wszyscy, którzy służą w Marynarce Wojennej, nie tylko mają tak wiele siły, aby poskramiać żywioł, ale także wiele siły i determinacji, aby służyć wolnej, niepodległej i suwerennej Polsce. Kapitan Jerzy Błeszyński właśnie taki był
– powiedział prezes Instytutu Pamięci Narodowej.
Dr Karol Nawrocki przedstawił sylwetkę kapitana Jerzego Błeszyńskiego, podkreślając jego ogromną miłość do wolnej i niepodległej Polski, o którą chciał walczyć jako dowódca okrętu ORP Mewa.
– Nasze dzisiejsze spotkanie i ta refleksja wokół pięknego życia i bohaterskiej śmierci kapitana jest dla Instytutu Pamięci Narodowej nie tylko zaszczytem, ale też wielkim zobowiązaniem do tego, aby ci, którzy walczyli ramię w ramię z kapitanem nigdy w naszej narodowej pamięci i z naszej narodowej pamięci nie zniknęli
– zaznaczył na koniec prezes IPN.
Uroczystości towarzyszyć będzie asysta honorowa wystawiona przez 3. Flotyllę Okrętów Marynarki Wojennej RP.
***
Jerzy Tadeusz Błeszyński – urodzony w 1906 roku w Warszawie, zmarł 9 września 1939 roku. Był słuchaczem Szkoły Podchorążych Marynarki Wojennej w Toruniu, w 1929 r. został promowany na stopień podporucznika marynarki. Służył w Dywizjonie Minowców, w 1932 r. awansował na stopień porucznika marynarki. Był słuchaczem Kursu Oficerów Sygnałowych oraz kursu Oficerów Nawigacyjnych. W 1935 r. objął stanowisko oficera ordynansowego w Kierownictwie Marynarki Wojennej.
W latach 1937–1938 był zastępcą dowódcy szkolnego żaglowca ORP „Iskra” oraz dowódcą okrętu ORP „Mewa”. Awansował na stopień kapitana. W drugiej połowie 1938 r. został oficerem flagowym szefa Kierownictwa Marynarki Wojennej w Warszawie. Na kilka dni przed wybuchem II wojny światowej przyjechał do Gdyni jako kurier z dokumentami do dowództwa Floty w Gdyni.
Kiedy wybuchła II wojna światowa, pozostał na Wybrzeżu. 2 września 1939 r. objął dowództwo na ORP „Mewa” po rannym kpt. W. Lipkowskim. Po tym, jak 3 września okręt został zatopiony przez samoloty niemieckie w Jastarni, Błeszyński powrócił do Gdyni i zainicjował budowę pociągu pancernego do obrony Wybrzeża, w oparciu o towarowy tabor kolejowy. Pociąg ten stoczniowcy wykonali w niespełna cztery doby. W środku składu znajdowała się opancerzona lokomotywa, do niej z przodu i z tyłu były doczepione wagony zwane desantowymi, na obu końcach pociągu umieszczono platformy z szynami, podkładami kolejowymi, kilofami i innymi narzędziami do naprawy torów. Pociąg, uzbrojony w armaty i cekaemy, przeszedł do legendy Obrony Wybrzeża.
Kapitan Błeszyński został mianowany dowódcą „Smoka Kaszubskiego”. Od 8 września „Smok” rozpoczął bojowe patrole na linii Gdynia – Wejherowo. 9 września kapitan został ciężko ranny. Tego samego dnia zmarł na stole operacyjnym w szpitalu polowym w Szkole Morskiej.
Jerzy Błeszyński został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari. Order został zweryfikowany w MSW na uchodźstwie.
Kpt. Błeszyński został pochowany we wrześniu 1939 r. w miejscu chowania poległych obrońców Gdyni (obecnie kwatera Obrońców Wybrzeża na Cmentarzu Witomińskim). Wśród kamieni nagrobnych upamiętniających poległych znajduje się również kamień z nazwiskiem kpt. Jerzego Błeszyńskiego. Dziś wiadomo, że jest to nagrobek symboliczny. Po zakończeniu wojny, wdowa Halina Marczewska-Błeszyńska, 9 listopada 1949 r. dokonała ekshumacji i przeniesienia poległego męża na wykupione nowe miejsce, w którym szczątki kpt. Błeszyńskiego spoczywają do dziś (Gdynia, Cmentarz Witomiński, sektor 61, rząd 23, nr 27).
Grobowiec pozostał w stanie surowym, nieoznakowany. Staraniem Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni oraz dotacji udzielonej przez Instytutu Pamięci Narodowej, pomnik został wyremontowany w 2024 r.